Kongres esperantystów w Łochowie

W dniach od 30 maja do 2 czerwca br. w Łochowie miało miejsce ważne wydarzenie: 38 Polski Kongres Esperanta. Miejsce spotkań to wspaniała sala wyremontowanego budynku stacji kolejowej w Łochowie oraz pomieszczenia hotelowe „Pałac Łochów”, gdzie uczestnicy mieli zarezerwowane noclegi i śniadania. Patronat honorowy objął burmistrz Robert Gołaszewski, patronat medialny „Pola Retradio”, czyli polska rozgłośnia nadająca w języku Esperanto i słuchana w wielu krajach na wszystkich kontynentach. Tematem kongresu była „Historia rodziny Zamenhofów”. Organizatorem kongresu był Polski Związek Esperantystów, a pracom przewodniczył prezes PZE Aleksander Zdechlik.

 

 Warto przypomnieć, czym jest Esperanto i kim był Ludwik Zamenhof – twórca języka Esperanto.

Esperanto jest językiem międzynarodowym utworzonym na bazie języków romańskich (głównie łaciny) i jako język planowy ma proste i regularne zasady gramatyczne, słownictwo pochodzi z języków naturalnych, słowotwórstwo jest doskonale rozbudowane, wymowa bardzo prosta, a stylem języka rządzi logika. L. Zamenhof stworzył genialne dzieło – wymyślonym przez niego językiem posługują się ludzie w 107 krajach na całym świecie. Praktycznie w każdej dziedzinie używa się języka Esperanto: w nauce, technice, medycynie, w szkolnictwie, w religii – czego przykładem była msza święta w języku Esperanto odprawiona przez księdza esperantystę Kazimierza Noculaka. Istnieje ogromna literatura oryginalna i liczne tłumaczenia najważniejszych dzieł literatury światowej, m.in. „Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza.

 Zamenhof był z wykształcenia lekarzem okulistą, urodził się w Białymstoku, a później mieszkał w Warszawie wraz z rodziną. Łochów znajduje się pomiędzy tymi miastami, co zauważyli uczestnicy kongresu. Zamenhof miał dwie córki i syna; wszyscy zginęli w czasie okupacji hitlerowskiej. Należy tu wspomnieć Lidię Zamenhof (najmłodszą córkę), która była bardzo zaangażowana w ruch esperancki i zginęła w obozie w Treblince wraz z drugą córką i siostrą Zamenhofa. Syn Adam został rozstrzelany na początku wojny, a jego syn (wnuk twórcy Esperanta) przeżył dzięki temu, że ukrywał się w polskiej rodzinie Zaleskich. Dziś mieszka we Francji i nadal jest czynnym esperantystą, pomimo sędziwego wieku.

 Wracając do kongresu w Łochowie - w programie znalazły się ciekawe prelekcje, filmy, dyskusje, oraz odbyły się wybory nowego zarządu Polskiego Związku Esperantystów. Po uroczystym otwarciu kongresu prelekcję na temat „Piękno i historia Łochowa” wygłosili nauczyciele łochowskiego liceum: Wojciech Laskowski i Wiesław Stanicki. Następnie uczestnicy obejrzeli film o Lidii Zamenhof oraz wywiad z żyjącą przyjaciółką Lidii. Atrakcją kongresu były występy muzyczne w wykonaniu holenderskiego duetu „Kajto”. Następnego dnia (sobota) odbyła się wycieczka do obozu zagłady w Treblince oraz inne prelekcje i dyskusje. Wieczorem odbył się wspaniały koncert holenderskiego zespołu. Bardzo żałujemy, że nie udało się tego zorganizować dla szerszej publiczności Łochowa.

 W niedzielę rano w kaplicy przy pałacu odbyła się msza w języku Esperanto, posiedzenie Zarządu Polskiego Związku Esperantystów i wybór nowego zarządu, spacer po mieście i okolicy oraz występy utalentowanej młodzieży  z łochowskiego liceum.

 Reasumując, dzięki obecności esperantystów polskich i zagranicznych Łochów stał się bardziej znany nie tylko w kraju, ale i za granicą. Były audycje w radio w języku Esperanto i artykuły w prasie esperanckiej. Esperanto w Łochowie funkcjonuje od wielu lat; w liceum działa Szkolny Klub Esperanto, a w Domu Kultury odbywały się kursy tego języka. Zainteresowanie tymi kursami jest niewielkie, ale mamy nadzieję, że to się zmieni w przyszłości.

                   Wiesław Stanicki

 
Michal Krupa